Over Parkstad Limburg

Stadsregio Parkstad is de bestuurlijke samenwerking tussen Brunssum, Heerlen, Kerkrade, Landgraaf, Nuth, Onderbanken, Simpelveld en Voerendaal. Er wordt grensoverschrijdend samengewerkt op de thema’s economie & toerisme, wonen & herstructurering, ruimte en mobiliteit. De regio kent ruim 246.000 inwoners.

heerlen mural

Voormalige oostelijke mijnstreek

Parkstad is de voormalige oostelijke mijnstreek van Zuid-Limburg. De naam 'mijnstreek' dateert uit de eerste helft van de twintigste eeuw toen in de regio de industriële steenkoolwinning op gang kwam. De regio ontwikkelde zich in korte tijd tot een landschap van mijnindustrie. Tussen 1900 en 1975 concentreerde het leven in de regio zich volledig op steenkoolwinning. Niet alleen de economie, ook de sociale en culturele activiteiten werden door de mijnen bepaald. De regio was al snel een van de meest welvarende delen van Nederland. In de jaren 60 kwam daar een eind aan. De steenkoolwinning moest concurreren met andere nieuwe energiebronnen zoals olie en gas. In 1965 besloot de regering alle kolenmijnen te sluiten en zaten plotseling 80.000 mensen zonder werk. 

Euregionale ligging 

Het is gelukt om de regio te transformeren van grijze industrie naar groene stadsregio. Politieke leiders met visie maakten de weg vrij voor ondernemers, die samen met investeerders, VVV Zuid-Limburg en inwoners zorgden voor nieuwe natuur en grote dagattracties. En unieke musea, bijzondere monumenten en een sterk cultureel klimaat dat vele culturele en sportieve evenementen kent. Ook de euregionale ligging is voordelig. Met Aken, Luik en Hasselt in de buurt telt de regio ruim 4 miljoen mensen.

Landelijke impact

De bestuurlijke samenwerking van acht gemeenten werpt vruchten af: de regio is volop in beweging en loopt voorop. Parkstad is steeds vaker laboratorium voor allerlei landelijke pilots. Onze projecten blijven niet onopgemerkt en hebben ook landelijk impact. Worden gezien als voorbeeld en bron van inspiratie. Zoals de herstructurering, PALET, Streetwise, Zonnepanelenproject, studentenhuisvesting en de Binnen- en Buitenring.

Voortvarend

Den Haag roemt de regio voor zijn voortvarende aanpak als voorbeeld voor veel andere regio’s. In maart 2015 lezen we in een rapport aan de Tweede Kamer lezen we: 'Welke succesfactoren en/of aanpak liggen er ten grondslag aan het vergevorderde resultaat van Parkstad Limburg en wat kunnen andere regio’s daar van leren?'  Het antwoord, waar we trots op mogen zijn:

'De bestuurders van de gemeenten in Parkstad hebben in een vroeg stadium ingezien dat, om voortvarend aan de slag te kunnen met de uiteenlopende uitdagingen als gevolg van bevolkingsdaling, intensieve samenwerking en afstemming wenselijk en noodzakelijk was. De bestuurlijke samenwerking is vormgegeven in een Gemeenschappelijke Regeling, met bevoegdheden op Parkstad-niveau voor thema’s zoals ruimte, mobiliteit, economie/toerisme en wonen/herstructurering. Deze bestuurlijke organisatie, in combinatie met een slagvaardige ambtelijke organisatie, maakt dat Parkstad op het gebied van bijvoorbeeld wonen en herstructurering in gezamenlijkheid stappen heeft gezet, waaronder de leegstandsbestrijding en terugdringen van plancapaciteit. Er wordt hierbij bovendien regelmatig gebruik gemaakt van onderzoek en experimenten om te komen tot vernieuwende aanpakken, bijvoorbeeld op het gebied van financiële arrangementen voor de sloop- en transformatie opgave. Tegelijkertijd is er het besef dat beleidsmatig gezien voor een aantal dossiers de schaal van Parkstad te beperkt is en hierom afstemming op de schaal van Zuid-Limburg wenselijk en noodzakelijk is. Het bewust schakelen tussen deze niveaus blijkt in Parkstad succesvol.' Tweede Kamer, vergaderjaar 2014–2015, 34 000, nr. 55 7

parkstad uit de lucht

foto: © Manon van der Linden

Voorbeeld voor Nederland

Ander voorbeeld: ook Marjan Minnesma, directeur van Stichting Urgenda, ziet Stadsregio Parkstad en PALET noemt de regio als hèt voorbeeld voor andere regio’s en gemeenten. Urgenda is de organisatie voor duurzaamheid en innovatie die Nederland sneller duurzaam wil maken. Bekend om de klimaatzaak tegen de Nederlandse staat in 2015, die ze won. Minnesma : “Het bijzondere aan PALET is dat acht gemeenten samen één regionale ambitie vormgeven. Er liggen per gemeente concrete projectplannen op tafel. In tegenstelling tot andere gemeenten roepen deze gemeenten dus niet zomaar iets, maar nemen ze daadwerkelijk verantwoordelijkheid en actie.”  Ze voegt eraan toe dat PALET zeker ook een verdienste is van de Stadsregio Parkstad. “Er werken mensen die dit project vorm hebben gegeven, die het bijzonder genoeg vinden om vol te houden.” 

Regiofilm

Bekijk ook onderstaande regiofilm van medio 2015. 

Over mobiliteit

Over de thema's waaraan de gemeenten grensoverschrijdend samenwerken, maken we een korte video-impressie.  Hieronder alvast die over mobiliteit in Parkstad.